Wilson Prensipleri Cemiyeti'nin amacı , I. Dünya Savaşı'nın ardından yabancı işgaline uğrayan Anadolu'daki egemenlik sorununa, Wilson Prensipleri doğrultusunda bir çözüm bulmaktı
Cemiyet üyelerinin bir kısmı, savaşın ardından ülkenin Amerikan mandası altına girmesini savunuyordu. Onlara göre, Amerikan mandası altına girilmesi durumunda, Amerika'nın rehberliği ve liderliği ile kalkınmak mümkün olacaktı
Cemiyetin diğer amaçları arasında, Türkiye'nin Milletler Cemiyeti'nde diğer ülkelerle eşit hukuka sahip bir üye olmasını sağlamak ve dış siyasi ve ekonomik bağımsızlığı gerçekleştirmek yer alıyordu
Wilson İlkeleri'nin önemli olmasının bazı nedenleri: Barış ve yeni dünya düzeni: İlkeler, I. Dünya Savaşı sonrası adil bir dünya düzeni kurmayı ve başka savaşların çıkmasını engellemeyi amaçlar. Diplomatik açıklık: Gizli diplomasiyi kaldırarak açık diplomasi ilkesini getirir. Ekonomik özgürlük: Ekonomik engelleri kaldırarak serbest ticareti teşvik eder. Kendi kaderini tayin hakkı: Sömürge halklarının kendi yönetimlerini seçme hakkını tanır. Milletler Cemiyeti: İlkeler, Milletler Cemiyeti'nin kurulmasına öncülük eder. Ancak, bu ilkelerin tamamı uygulanmamış ve özellikle sömürge halklarının tam bağımsızlığı sağlanamamıştır.
Wilson İlkelerinin 12. ve 14. maddeleri şunlardır: 12. madde: "Osmanlı İmparatorluğu'nda Türklerin oturdukları, çoğunluk sağladıkları bölgelerin bağımsızlığının sağlanması, Türk egemenliği altında bulunan diğer unsurlara da özerk bir gelişme için tam bir fırsatın sağlanması, Türk Boğazları'nın uluslararası garanti altında tüm devletlerin ticaret gemilerine açılması". 14. madde: "Büyük ve küçük, bütün devletlere siyasi bağımsızlıklarını ve toprak bütünlüklerini karşılıklı olarak garanti altına almak imkânını sağlamak amacıyla, bir Uluslararası Milletler Teşkilatının kurulmasının sağlanması". Özetle, 12. madde, Osmanlı İmparatorluğu'ndaki Türk bölgelerine bağımsızlık tanınmasını ve diğer uluslara özerklik sağlanmasını; 14. madde ise uluslararası bir organizasyon olan Milletler Cemiyeti'nin kurulmasını öngörmektedir.
Wilson İlkeleri, doğrudan bir antlaşmayı geçersiz kılmamıştır. Ancak, gizli antlaşmaların geçersiz kılınmasına yönelik bir tepki olarak ortaya çıkmıştır. Gizli antlaşmalar, özellikle I. Dünya Savaşı sırasında İtilaf Devletleri arasında Osmanlı Devleti topraklarını paylaşmak için yapılan antlaşmalardı. Paris Barış Konferansı ise Wilson İlkeleri doğrultusunda, mağlup devletleri kapsayacak şekilde Milletler Cemiyeti'nin kurulmasına yol açmıştır.
Wilson İlkelerinin 12. maddesi şu şekildedir: > "Osmanlı İmparatorluğu'ndaki Türk kesimlerine güvenli bir egemenlik tanınmalı, Türk yönetimindeki diğer uluslara da her türlü kuşkudan uzak yaşam güvenliğiyle özerk gelişmeleri için tam bir özgürlük sağlanmalıdır. Ayrıca Çanakkale Boğazı uluslararası güvencelerle gemilerin özgürce geçişine ve uluslararası ticarete sürekli açık tutulmalıdır". Bu madde, Osmanlı topraklarında Türklerin çoğunlukta bulunduğu bölgelerin bağımsızlığının sağlanmasını ve Türk olmayan halklara da bağımsızlık verilmesi gerektiğini belirtir.
Wilson ilkelerinin en önemli maddesi konusunda farklı görüşler bulunmaktadır. Bazı kaynaklara göre en önemli maddeler şunlardır: 14. madde. 12. madde. Diğer bir görüşe göre ise ilk beş madde daha önemlidir. Wilson ilkelerinin önemi ve maddelerinin değerlendirilmesi, farklı bakış açılarına göre değişiklik gösterebilir.
Wilson İlkeleri, ABD Başkanı Woodrow Wilson tarafından 8 Ocak 1918 tarihinde ABD Kongresi'nde açıklanmıştır. Bu ilkeler, I. Dünya Savaşı sonrasında yeni bir dünya düzeninin kurulması ve gelecekte başka savaşların önlenmesi amacıyla ortaya konmuştur.
Wilson İlkeleri ve barış antlaşması arasındaki ilişki, Wilson İlkeleri'nin barış antlaşmalarına temel oluşturması bağlamında değerlendirilebilir. ABD başkanı Woodrow Wilson, 8 Ocak 1918'de ABD Kongresi'nde, I. Dünya Savaşı sonrasında imzalanacak barış antlaşmalarına rehberlik etmesi amacıyla 14 maddeden oluşan Wilson İlkeleri'ni açıklamıştır. Ancak, Wilson İlkeleri'nin öngördüğü sürecin çıkar amaçlı kullanılabileceği ihtimali göz ardı edilmiş ve barış görüşmelerinde, ilkelerden ziyade Avrupalı galip devletlerin çıkarları belirleyici olmuştur.
Eğitim
Wilson Prensipleri Cemiyeti'nin amacı nedir?
Varlığı idea olarak kabul eden filozoflar kimlerdir?
Yansıma ve öteleme arasındaki farklar nelerdir?
Xdx integrali nasıl çözülür?
Yaralasar serisi 4 kitap kaç sayfa?
Yanardağ patlaması sonucu ne olur?
Volt sembolü nedir?
Veri analizi için hangi bölüm okunmalı?
YDS 50 puan için kaç net gerekir?
YKS'de ilk 100'e girmek için kaç ay çalışmak gerekir?