Yap-işlet-devret modeliyle inşa edilen tünellerin devlete geçme tarihleri şu şekildedir:
Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu'nun açıklamasına göre, yap-işlet-devret modeliyle inşa edilen otoyollar da 2028 yılından itibaren kamuya devredilecek
Yap-İşlet-Devret (YİD) modeliyle yapılan köprülerin devlete yükü, döviz kuru üzerinden verilen garantiler nedeniyle Hazine’nin şirketlere yaptığı yüksek ödemeler şeklinde ortaya çıkmaktadır. Bazı örnekler: Osmangazi Köprüsü: Geçiş ücreti 795 TL kalırken, Hazine araç başına 1.295 TL fark ödüyor. Çanakkale Köprüsü: Geçiş ücreti 795 TL olmasına rağmen, Hazine araç başına 75 TL daha ödeyerek toplam geçiş ücretini 975 TL’ye çıkarıyor. Avrasya Tüneli: Geçiş ücreti 225 TL olarak uygulanırken, Hazine araç başına 41 TL ilave ödeme yapıyor. Yavuz Sultan Selim Köprüsü: Geçiş ücreti 80 TL iken, Hazine her geçiş için şirkete 148 TL daha ödüyor. Ayrıca, garanti edilen günlük araç geçiş sayılarının altında kalınması durumunda da Hazine, tutturulamayan her araç için belirtilen tutarları karşılamak zorunda kalıyor. 2025 yılı itibarıyla, bu projelerin devlete toplam maliyetinin artması beklenmektedir.
Yap-İşlet-Devret (YİD) modeli, 3996 sayılı "Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun" kapsamında düzenlenmektedir. YİD modeli çerçevesinde yetki dağılımı: Yüksek Planlama Kurulu: YİD modeli ile gerçekleştirilecek yatırım ve hizmetler için idareye yetkilendirme verebilir. Bakanlar: Yetkili idarelerin bağlı, ilgili veya ilişkili olduğu bakan, YİD sözleşmesi imzalanması için onay verebilir. Cumhurbaşkanı: Kredi üstlenimi ve dış borç yükümlülüklerinin üstlenilmesi gibi konularda yetki sahibidir. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı: Mahalli idarelerin YİD projeleriyle ilgili yetkilendirme taleplerini değerlendirir.
Yap-İşlet-Devret (YİD) modeli, kamu hizmetlerinin özel sektör tarafından gerçekleştirilmesini sağlayan bir yatırım modelidir. Bu modelde: Proje ve finansman: Proje, özel sektör tarafından planlanır ve finanse edilir. İşletme: Belirlenen süre boyunca özel sektör tarafından işletilir. Devir: Süre sonunda tesis, bedelsiz olarak ilgili kamu kuruluşuna devredilir. Modelin temel özellikleri: Kamu-özel sektör işbirliği: Kamu, denetim ve gözetim işlevini sürdürür. Finansman avantajı: Devlet, finansal kaynak kullanmadan yatırımların hayata geçmesini sağlar. Teknoloji ve deneyim: Özel sektör, ileri teknoloji ve etkin işletme anlayışı getirir. Kullanım alanları: Genellikle yüksek maliyetli altyapı projeleri için uygulanır.
Yap-İşlet-Devret (YİD) modeli, Kamu Özel İşbirliği (KÖİ) modelinin bir alt modelidir. KÖİ, kamu idareleri ile özel sektör girişimcilerinin risk ve kazanç paylaşımını esas alan ve genellikle uzun vadeli bir sözleşmeye dayanarak bir kamu hizmetini beraber yürüttükleri bir kamu hizmeti yürütme, satın alma ve finansman modelidir. Dolayısıyla, YİD ve KÖİ kavramları aynı anlama gelmez; ancak YİD, KÖİ'nin bir parçasıdır.
Avrasya Tüneli, 31 Ocak 2042 tarihinde işletme süresinin tamamlanmasıyla kamuya, yani devlete devredilecektir.
Ekonomi
Yap işlet devret tünelleri ne zaman devlete geçecek?
VİOP alım satımda kaldıraç var mı?
Yapay zekadan hisse senedi almak mantıklı mı?
Yeşil ekonomiye geçiş için neler yapılabilir?
Won nasıl bir para birimi?
Yurt dışı hesap kodu nedir?
XML bayiliği almak mantıklı mı?
Vergi borcunu ödeyemeyen mükellef ne yapmalı?
Yeşil sertifika alan şirketler ne kazanır?
Yapı Kredi online işlemler nasıl yapılır?