Yer şekillerinin oluşumunda dış kuvvetler altı ana başlıkta incelenir:
Dış kuvvetler, enerjisini ve kaynağını güneşten alan kuvvetlerdir
Akarsuların oluşturduğu taraçalar, akarsuların hem aşındırma hem de biriktirme faaliyetleri ile şekillenir. Aşındırma, akarsuyun eğimin azaldığı yerlerde dirençli olan yerleri az, yumuşak olan yerleri ise daha çok aşındırması sonucu oluşur. Biriktirme, akarsuyun gücünün azalması ve eğimin azalması gibi faktörlerle başlar. Bu nedenle, taraçalar hem dış kuvvetlerin aşındırma hem de biriktirme süreçlerinin birlikte etkisiyle ortaya çıkar.
10. sınıf coğrafya dersinde ele alınan dış kuvvetler şunlardır: Akarsular. Rüzgârlar. Buzullar. Yeraltı suları. Dalgalar ve akıntılar. Gel-git. Dış kuvvetler, atmosfer kökenli olup enerjilerini güneşten alırlar.
Evet, adaların oluşumunda dış kuvvetler etkilidir. Dış kuvvetler; akarsular, rüzgârlar, yer altı suları, buzullar, dalgalar ve akıntılar gibi çeşitli etmenlerin Dünya'yı şekillendirmesi sürecidir. Adaların oluşumunda etkili olan bazı dış kuvvetler ve şekilleri şunlardır: Dalga ve akıntılar: Kıyıların önünde denize doğru oluşan çıkıntılara kıyı oku, kıyı oklarının zamanla genişleyip uzaması sonucunda kıyı kordonları oluşur. Buzullar: Buzulların yığılmasıyla oluşan birikintilere moren, düzlük arazideki taban morenlerinin yığılmasıyla oluşan tepelere ise sander denir. Akarsular: Akarsuların yatak eğiminin azaldığı yerlerde taşıdığı alüvyonları kendi yatağının içine biriktirmesiyle delta oluşur.
Coğrafya yer şekilleri, doğal ve yapay olmak üzere ikiye ayrılır. Doğal yer şekilleri arasında tepeler, dağlar, ovalar, yaylalar, kanyonlar ve vadiler bulunur. Yapay yer şekilleri ise insan tarafından oluşturulan yapılar ve değişikliklerle ilgilidir. Yer şekilleri ayrıca, aşındırma, biriktirme ve hem aşındırma hem biriktirme şeklinde sınıflandırılan akarsu şekilleri; rüzgar şekilleri; sirk (buzul çanağı) ve moren gibi farklı türlere de ayrılabilir.
Dış kuvvetler, kayaları çeşitli yollarla parçalar: Akarsular: Yeryüzündeki taşlardan kopardıkları parçaları çukur yerlerde biriktirir ve bu malzemeler doğal bir çimento ile birleşerek taşlaşır. Rüzgârlar: Kum ve küçük çakıl boyutundaki malzemeleri kayaların yüzeyine çarparak aşındırma yapar. Buzullar: Yumuşak kayaları oyar, sert kayaları cilalayıp çizer. Depremler, heyelanlar, volkanizma ve gelgit olayları: Dalga oluşumunda etkili olur. Bu dış kuvvetlerin etkisiyle kayalar fiziksel ve kimyasal yollarla parçalanır ve ayrışır.
Dış kuvvetlerin oluşturduğu bazı yer şekilleri: Rüzgârların oluşturduğu yer şekilleri: Mantarkaya; Yardang; Tafoni; Barkan; Kum yığınları. Akarsuların oluşturduğu yer şekilleri: Çentik vadi; Boğaz vadi; Kanyon vadi; Asimetrik vadi; Menderes; Kırgıbayır; Plato; Delta. Yeraltı sularının oluşturduğu yer şekilleri: Traverten; Sarkıt; Dikit; Sütun. Buzulların oluşturduğu yer şekilleri: Uvala; Polye; Düden. Dalga ve akıntıların oluşturduğu yer şekilleri: Falez; Kumsal; Lagün; Tombolo.
Coğrafya dış kuvvetler, fiziki coğrafyanın bir bölümüdür. Fiziki coğrafya, yeryüzünde doğal ortamı oluşturan hem canlı (bitki, hayvan) hem de cansız (iklim, yer şekilleri vb.) ögeleri ve bunlar arasındaki karşılıklı ilişkileri inceler. Dış kuvvetler ise akarsular, rüzgârlar, yer altı suları, buzullar, dalgalar ve akıntılar gibi çeşitli etmenlerin Dünya'yı şekillendirmesidir.
Eğitim
Yer şekillerinin oluşumunda dış kuvvetler kaça ayrılır?
Vehbi Koç Vakfı bursları neden kesiyor?
Ukrayna ne zaman Osmanlı'dan ayrıldı?
Venüs ve Merkür'ün uydusu var mı?
Yankı en çok hangi odada olur?
YKS için 1 yıl nasıl çalışılır?
Udemy Business gerçekten işe yarıyor mu?
YKS'de 300 bine girmek için hangi seviye?
Varsayımsal bulmaca ne demek?
Türkiye'nin en büyük sosyologu kimdir?
YKS puanı ile sıralama aynı mı?
Vadi çeşitleri nelerdir?
Yoğunluk birimi nedir?
Uğur Okulları Stoys nedir?
Veri Mühendisliği yüksek lisans zor mu?
Yoğunluk arttıkça su neden batar?
Venüs neden yaşam için uygun değil?
Yatay ve dikey projeksiyon ne demek?
Ulti Yayınları Video Çözümleri Var mı?
Türkçe e-kitap nereden indirilir?
Uçucu yağlar bitkilerden nasıl elde edilir?
Ufka Yolculuk sınavı test mi klasik mi?
Uzun vadeli hava durumu tahmini ne zaman yapılır?
YKS'de 300 puan alan kaç sıralama yapar?
Türkiye'deki en eski tıp fakültesi hangisidir?
Varyans normal olmayan dağılımlarda nasıl hesaplanır?
Udemy'den alınan sertifika CV'ye eklenir mi?
YKS 120 soru için kaç puan?
Varlık felsefesi kaça ayrılır?
Yarı saydam maddelere örnek çalışma kağıdı?
Vin Kampüs TYT notları nasıl indirilir?
Vladimir Putin'in eğitimi nedir?
Vaka analizi ve örnek olay incelemesi arasındaki fark nedir?
Villus ve mikrovillus kript nedir?
Yanardağ patlaması en çok nerede görülür?
X ve Y arasındaki fark nedir?
YDS 80 puan için kaç net gerekir?
Williams sendromu neden olur?
Yapılandırmaya uygun sınıf yönetimi nedir?
Ydt'ye en geç ne zaman başlanmalı?