25 Ocak 2025 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanan yeni Yerli Malı Tebliği'ne göre, bir ürünün yerli malı sayılabilmesi için yerli katkı oranının en az %51 olması gerekmektedir
Ayrıca, yazılım ürünleri için bu ürünlerin Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından verilen Teknolojik Ürün Belgesi’ne (TÜR) sahip olması zorunluluğu da getirilmiştir
Yerli Malı Belgesi, yalnızca kamu kurumları tarafından düzenlenen mal alımı ihalelerinde, isteklilerin teklif ettiği malın yerli malı olduğunu göstermek için gereklidir. Dolayısıyla, her yerde istenmez; sadece ilgili ihalelerde katılımcı firmalardan talep edilir.
Yerli ve milli üretim, aşağıdaki kriterlere göre anlaşılabilir: Üretimin Yeri: Ürün, Türkiye sınırları içerisinde üretilmiş olmalıdır. Tasarım ve Geliştirme: Ulusal bir firmanın kendi tasarımcı ve mühendisleri tarafından gerçekleştirilmiş olmalıdır. Yerli Katkı Oranı: Üründeki yerli katkı oranı en az %51 olmalıdır. Kullanılan Bileşenler: Üretimde kullanılan bileşenlerden bazıları veya tamamı Türkiye'de üretilmiş olmalıdır. Ayrıca, ürünlerin yerli üretim olduğunu belirten "Yerli Üretim Logosu" bulunabilir.
Yerli malı sayılan ürünler şu şekilde sınıflandırılabilir: Sanayi ürünleri: Tamamen Türkiye’de üretilmiş veya elde edilmiş ürünler. Üretim sürecinin önemli aşamalarının ve ekonomik yönden gerekli görülen en son esaslı işçilik ve eylemin Türkiye’de yapılmış olması. Yerli katkı oranının en az %51 olması. Gıda, tarım ve hayvancılık ürünleri: Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından belgelendirilen üreticilerce üretilen ürünler. Gıda ürünlerinin; Tarım ve Orman Bakanlığı’nın ilgili belgelerine sahip üreticiler tarafından üretilmesi. Hayvansal ürünlerin, Türkiye’de doğan veya yetiştirilen canlı hayvanlardan elde edilmesi. Maden ve ürünleri: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı veya ilgili mevzuat hükümleri kapsamında yetkili kurumlarca ruhsatlandırılmış işletmeler tarafından Türkiye’de çıkarılan veya üretilen ürünler. Yazılım ürünleri: Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından verilen Teknolojik Ürün Belgesi’ne sahip olması. Yerli katkı oranının en az %51 olması. Serbest bölgede üretilen ürünler: Serbest bölgeler mevzuatı ile gümrük mevzuatı saklı kalmak kaydıyla, ilgili tebliğde yer alan yerli malı şartlarının sağlanması.
Araçlarda yerlilik oranı, aşağıdaki formülle hesaplanır: Yerlilik Oranı = (Yerli Girdi Maliyeti / Toplam Üretim Maliyeti) × 100. Bu formülde: Yerli Girdi Maliyeti, üretimde kullanılan yerli hammaddeler, parçalar ve emeği ifade eder. Toplam Üretim Maliyeti, tüm üretim sürecindeki toplam maliyetleri kapsar. Örneğin, Türkiye'de üretilen bir otomobilin yerlilik oranını hesaplamak için: İthal parçalar: Motor ve şanzıman - 10.000 TL. Yerli parçalar: Diğer parçalar - 15.000 TL. Yerli işçilik: Montaj işçiliği - 5.000 TL. Toplam üretim maliyeti 30.000 TL, yerli girdi maliyeti ise 20.000 TL olur. Yerlilik oranı şu şekilde hesaplanır: Yerlilik Oranı = (20.000 / 30.000) × 100 = %66,67. Bu durumda, otomobilin yerlilik oranı %66,67'dir ve yerli kabul edilir. Yerlilik oranı hesaplanırken üretim yeri, girdi kullanımı, emek katkısı ve katma değer gibi faktörler de dikkate alınır.
Yerli malı, Türkiye sınırları içerisinde toplanan bitkiler, meyveler ve yetiştirilen hayvanlar kullanılarak yapılan ürünlerdir.
Yerli Malı Belgesi, üreticinin kayıtlı olduğu Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) veya Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonu (TESK)'ne bağlı oda veya borsa tarafından düzenlenir. Düzenlenen belgeler, TOBB veya TESK tarafından elektronik ortamda kontrol edilir ve uygun bulunanlar onaylanır. 2018 yılının Kasım ayından itibaren, TESK bünyesinde kurulan sistem üzerinden online olarak da belge düzenleme ve kontrol işlemleri yapılmaktadır.
Yüzde 40 yerlilik oranına sahip araçlar, Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) muafiyetiyle alınabilecek araçları ifade eder. 2025 yılı itibarıyla ÖTV muafiyetiyle alınabilecek bazı araç modelleri: Togg T10X; Fiat Egea (Sedan, Cross, Cross Wagon); Toyota Corolla ve C-HR; Hyundai i10, i20, Bayon; Renault Clio, Duster, Megane. Bu araçlar, Türkiye'de üretilen ve en az yüzde 40 yerli üretim payına sahip modellerdir.
Ekonomi
Web tapu ile hangi işlemler yapılır?
Yap işlet devret tünelleri ne zaman devlete geçecek?
VİOP alım satımda kaldıraç var mı?
Yapay zekadan hisse senedi almak mantıklı mı?
Yeşil ekonomiye geçiş için neler yapılabilir?
Won nasıl bir para birimi?
Yurt dışı hesap kodu nedir?
XML bayiliği almak mantıklı mı?
Vergi borcunu ödeyemeyen mükellef ne yapmalı?
Yeşil sertifika alan şirketler ne kazanır?
Yapı Kredi online işlemler nasıl yapılır?
Yapı Kredi'de bireysel emeklilik zorunlu mu?
Yapı Kredi şube kodları nelerdir?
Vuk 181 ve 178 maddeleri nelerdir?
World puanlarımı nerede kullanabilirim?
Vakıf Bank personel alımı mülakat nasıl oluyor?
Yiğit Bulut ne zaman istifa etti?
Vergi levhası faaliyet kodu nasıl öğrenilir?
Yevmiye defteri monografi nasıl yapılır?
Walmart'ın sahibi hangi aile?
Vize ücretleri neden arttı?
Yapay zekâ ile hisse senedi nasıl alınır?
Vadeli hesaba para yatırırken nelere dikkat edilmeli?
Yeni Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek kimdir?
Yapı Kredi Bankası'nı kim satın alıyor?
Yedigün'ün sahibi kim ve hangi ülkenin markası?
Yatırım bilimi nedir?
VIX ne zaman yükselir?
YDS puanı memur maaşına etki eder mi?
World Elite Kartın avantajları nelerdir?
Varlık fonu borcu olanlar için son çıkan yönetmelik nedir?
Vdf sigorta güvenilir mi?
Yandex neden Hollanda'ya satıldı?
Vergi dairesine gitmeden vergi kimlik numarası alınır mı?
YTD fonu riskli mi?
Yatırım hesabı nakit değerleme tercihi nedir?
Yarım takılık altın ne zaman çıktı?
Vergi istisna ve muafiyet sebepleri nelerdir?
Vodafone pay kart iptal edilirse ne olur?
Vergi borcu yoktur yazısı kaç gün geçerli?