Yerli malı belgesi için yerlilik oranı , aşağıdaki adımlar izlenerek hesaplanır:
Yerlilik oranı hesaplanırken, ürünün üretiminde kullanılan ithal ve yerli girdiler defter kayıtları, faturalar, SGK bildirgeleri, gümrük giriş beyannameleri gibi belgeler göz önünde bulundurularak tespit edilir
Bir ürünün yerli malı sayılabilmesi için yerli katkı oranının en az %51 olması gerekmektedir
25 Ocak 2025 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanan yeni Yerli Malı Tebliği'ne göre, bir ürünün yerli malı sayılabilmesi için yerli katkı oranının en az %51 olması gerekmektedir. Ayrıca, yazılım ürünleri için bu ürünlerin Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından verilen Teknolojik Ürün Belgesi’ne (TÜR) sahip olması zorunluluğu da getirilmiştir.
Yerli katkı oranı, aşağıdaki formüle uygun olarak hesaplanır: Yerli Katkı Oranı = (Nihai Ürün Maliyet Tutarı - Nihai Ürün İçindeki İthal Girdi Maliyet Tutarı) / Nihai Ürün Maliyet Tutarı x 100. Bu hesaplamada dikkate alınan unsurlar: Doğrudan ve dolaylı malzeme giderleri. Doğrudan ve dolaylı işçilik giderleri. Ürünle ilgili genel giderler. Hesaplama, üretici tarafından yapılır ve ardından serbest muhasebeci, SMMM veya YMM tarafından mali yönden, eksper tarafından ise teknik yönden incelenerek onaylanır. Ayrıca, son üç aylık geçici vergi dönemi verilerinin kullanılması önerilir; bu mümkün değilse bir önceki geçici vergi dönemi verileri kullanılabilir.
Yerli Malı Belgesi, yalnızca kamu kurumları tarafından düzenlenen mal alımı ihalelerinde, isteklilerin teklif ettiği malın yerli malı olduğunu göstermek için gereklidir. Dolayısıyla, her yerde istenmez; sadece ilgili ihalelerde katılımcı firmalardan talep edilir.
Yüzde 40 yerlilik oranına sahip araçlar, Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) muafiyetiyle alınabilecek araçları ifade eder. 2025 yılı itibarıyla ÖTV muafiyetiyle alınabilecek bazı araç modelleri: Togg T10X; Fiat Egea (Sedan, Cross, Cross Wagon); Toyota Corolla ve C-HR; Hyundai i10, i20, Bayon; Renault Clio, Duster, Megane. Bu araçlar, Türkiye'de üretilen ve en az yüzde 40 yerli üretim payına sahip modellerdir.
Yerli Malı Belgesi, üreticinin kayıtlı olduğu Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) veya Türkiye Esnaf ve Sanatkârları Konfederasyonu (TESK)'ne bağlı oda veya borsa tarafından düzenlenir. Düzenlenen belgeler, TOBB veya TESK tarafından elektronik ortamda kontrol edilir ve uygun bulunanlar onaylanır. 2018 yılının Kasım ayından itibaren, TESK bünyesinde kurulan sistem üzerinden online olarak da belge düzenleme ve kontrol işlemleri yapılmaktadır.
Yerli malı sayılan ürünler şu şekilde sınıflandırılabilir: Sanayi ürünleri: Tamamen Türkiye’de üretilmiş veya elde edilmiş ürünler. Üretim sürecinin önemli aşamalarının ve ekonomik yönden gerekli görülen en son esaslı işçilik ve eylemin Türkiye’de yapılmış olması. Yerli katkı oranının en az %51 olması. Gıda, tarım ve hayvancılık ürünleri: Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından belgelendirilen üreticilerce üretilen ürünler. Gıda ürünlerinin; Tarım ve Orman Bakanlığı’nın ilgili belgelerine sahip üreticiler tarafından üretilmesi. Hayvansal ürünlerin, Türkiye’de doğan veya yetiştirilen canlı hayvanlardan elde edilmesi. Maden ve ürünleri: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı veya ilgili mevzuat hükümleri kapsamında yetkili kurumlarca ruhsatlandırılmış işletmeler tarafından Türkiye’de çıkarılan veya üretilen ürünler. Yazılım ürünleri: Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından verilen Teknolojik Ürün Belgesi’ne sahip olması. Yerli katkı oranının en az %51 olması. Serbest bölgede üretilen ürünler: Serbest bölgeler mevzuatı ile gümrük mevzuatı saklı kalmak kaydıyla, ilgili tebliğde yer alan yerli malı şartlarının sağlanması.
Araçlarda yerlilik oranı, aşağıdaki formülle hesaplanır: Yerlilik Oranı = (Yerli Girdi Maliyeti / Toplam Üretim Maliyeti) × 100. Bu formülde: Yerli Girdi Maliyeti, üretimde kullanılan yerli hammaddeler, parçalar ve emeği ifade eder. Toplam Üretim Maliyeti, tüm üretim sürecindeki toplam maliyetleri kapsar. Örneğin, Türkiye'de üretilen bir otomobilin yerlilik oranını hesaplamak için: İthal parçalar: Motor ve şanzıman - 10.000 TL. Yerli parçalar: Diğer parçalar - 15.000 TL. Yerli işçilik: Montaj işçiliği - 5.000 TL. Toplam üretim maliyeti 30.000 TL, yerli girdi maliyeti ise 20.000 TL olur. Yerlilik oranı şu şekilde hesaplanır: Yerlilik Oranı = (20.000 / 30.000) × 100 = %66,67. Bu durumda, otomobilin yerlilik oranı %66,67'dir ve yerli kabul edilir. Yerlilik oranı hesaplanırken üretim yeri, girdi kullanımı, emek katkısı ve katma değer gibi faktörler de dikkate alınır.
Ekonomi
Yapı Kredi BES'e nasıl giriş yapılır?
VakıfBank müşteri temsilcisi ile görüntülü görüşebilir miyim?
Yolluk için hangi form kullanılır?
Uğur markası kime ait?
Vakıfbank kariyer başvurusu nasıl yapılır?
VatanCARD avantajları nelerdir?
Yurt dışı euro hesabı nasıl kullanılır?
Yapı Kredi şube kodu ve firma kodu aynı mı?
Varlık ve varlık türleri nelerdir?
Yazarkasada fiş kesme sınırı nasıl hesaplanır?
Yandex Ads nasıl para kazanıyor?
Yeşil altın yatırım için iyi mi?
Yumurta borsası nasıl çalışır?
Yemek parası bordroda nasıl gösterilir?
Vade ne anlama gelir?
VakıfBank vadeli TL faizi nasıl hesaplanır?
Yeni Türk Lirası ve eski Türk Lirası arasındaki fark nedir?
Vergi mükellefi ile yükümlü aynı şey mi?
Valiler neden bu kadar maaş alıyor?
Yapı Kredi Bankası kurumsal işlemler nasıl yapılır?
Yurtdışı faturalarında hangi kod kullanılır?
Yarım altının yarısı kaç çeyrek eder?
VC ne iş yapar?
Yolluk fiyatları neye göre belirlenir?
Yemeksepeti Portakal nedir?
Yapı Kredi 3D Secure güvenli mi?
Yunanistan neden dolardan vazgeçti?
Yerli malı belgesi için yerlilik oranı nasıl hesaplanır?
Vadeli hesap vade bitiş tarihi ne zaman hesaba geçer?
Yerel işletme ne iş yapar?
Yunanistan neden Euro kullanıyor?
Veri bilimi ekonometri için iyi mi?
Yap-işlet-devretler ne zaman bitecek?
Vakıflar Genel Müdürlüğü e-ödeme nasıl yapılır?
Vergi dairesinden mükellefiyet belgesi kaç günde çıkar?
VAT vergi sistemi nedir?
Yapılandırılan kredi tekrar yapılandırılır mı?
VISA Kart ile her yerde geçerli mi?
Won ve dolar aynı mı?
Vade gelmeden kredi kapatılır mı?